Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) ka rritur sërish parashikimin për rritjen ekonomike globale në vitin 2026, duke vlerësuar se investimet masive në inteligjencën artificiale po kompensojnë ndikimin negativ të tensioneve tregtare dhe tarifave amerikane.
Sipas përditësimit më të fundit të raportit World Economic Outlook, FMN parashikon që Prodhimi i Brendshëm Bruto (PBB) global të rritet me 3.3% në vitin 2026, një rritje prej 0.2 pikë përqindje krahasuar me vlerësimin e bërë në tetor. Po aq, 3.3% rritje parashikohet edhe për vitin 2025, 0.1 pikë më shumë se vlerësimi i mëparshëm. Për vitin 2027, FMN mban të pandryshuar parashikimin e rritjes globale në 3.2%.
“Shohim se ekonomia globale ka treguar një rezistencë të konsiderueshme,” deklaroi kryeekonomisti i FMN-së, Pierre-Olivier Gourinchas, duke shtuar se parashikimet për vitet 2025 dhe 2026 tashmë janë më të larta se ato të bëra në tetor 2024, përpara rizgjedhjes së Trump për një mandat të dytë.
“Në njëfarë mënyre, ekonomia globale po e lë pas tronditjen nga tarifat dhe tensionet tregtare të vitit 2025 dhe po performon më mirë sesa prisnim përpara se këto zhvillime të nisnin,” tha Gourinchas.
Sipas FMN-së, bizneset janë përshtatur me tarifat më të larta amerikane përmes ridrejtimit të zinxhirëve të furnizimit, ndërsa disa marrëveshje tregtare kanë ulur detyrimet doganore. Ndërkohë, Kina ka zhvendosur një pjesë të eksporteve drejt tregjeve jashtë SHBA-së. Parashikimet më të fundit bazohen në një normë efektive tarifore amerikane prej 18.5%, më e ulët nga rreth 25% sa ishte vlerësuar në prill 2025.
FMN parashikon që ekonomia e SHBA-së të rritet me 2.4% në vitin 2026, 0.3 pikë përqindje më shumë se vlerësimi i tetorit, kryesisht falë investimeve masive në infrastrukturën e inteligjencës artificiale, përfshirë qendrat e të dhënave, çipat e avancuar dhe kapacitetet energjetike. Për vitin 2027, rritja amerikane pritet të ngadalësohet në 2.0%.
Investimet teknologjike po japin efekt edhe në Europë. Spanja përfitoi një rritje prej 0.3 pikë përqindje në parashikimin e rritjes për vitin 2026, duke arritur në 2.3%, ndërsa Britania e Madhe ruan parashikimin e pandryshuar prej 1.3%.
Megjithatë, Gourinchas paralajmëroi se bumi i IA-le mund të sjellë rreziqe inflacioniste nëse vazhdon me ritme shumë të shpejta. Nga ana tjetër, nëse pritshmëritë për rritje të produktivitetit dhe fitimeve nuk realizohen, mund të ndodhë një korrigjim i fortë i vlerësimeve të tregjeve financiare, duke ndikuar negativisht në kërkesë.
Raporti i FMN-së rendit inteligjencën artificiale si një faktor rreziku me prirje negative, krahas tensioneve gjeopolitike, ndërprerjeve të zinxhirëve të furnizimit dhe mundësive për përshkallëzim të ri të konflikteve tregtare.
Një vendim i pritshëm i Gjykatës së Lartë të SHBA-së kundër tarifave të gjera të Trump, të vendosura nën ligjet e emergjencës, mund të shtojë pasigurinë nëse administrata amerikane vendos t’i rikthejë tarifat përmes mekanizmave të tjerë ligjorë, tha Gourinchas.
Megjithatë, FMN thekson se IA-le përfaqëson edhe një potencial të madh pozitiv për ekonominë globale, nëse investimet çojnë në adoptim të shpejtë dhe rritje reale të produktivitetit, duke nxitur inovacionin dhe dinamizmin e biznesit.
Sa i përket ekonomive kryesore, FMN parashikon që Kina të rritet me 4.5% në vitin 2026, nga 5.0% në vitin 2025, por 0.3 pikë përqindje më shumë se vlerësimi i tetorit. Ky përmirësim lidhet me uljen e përkohshme të tarifave amerikane mbi mallrat kineze dhe me zhvendosjen e eksporteve drejt Azisë Juglindore dhe Europës.
FMN paralajmëron se Kina rrezikon përballje me politika gjithnjë e më proteksioniste, nëse nuk kalon drejt një modeli rritjeje më të balancuar, të mbështetur më shumë në kërkesën e brendshme sesa në eksportet.
Për zonën euro, FMN parashikon rritje prej 1.3% në vitin 2026, 0.1 pikë më shumë se vlerësimi i mëparshëm, e nxitur nga shpenzimet publike në Gjermani dhe performanca më e fortë e Spanjës dhe Irlandës. Rritja për vitin 2027 mbetet në 1.4%, ndërsa rritjet e planifikuara të shpenzimeve për mbrojtjen pritet të ndikojnë vetëm në afat më të gjatë.
Japonia përfitoi gjithashtu një rritje të lehtë të parashikimit për vitin 2026 falë paketës së re fiskale të qeverisë, ndërsa Brazili rezulton përjashtim nga trendi pozitiv, me një ulje prej 0.3 pikë përqindje të rritjes së parashikuar në 1.6%, kryesisht për shkak të politikës monetare më shtrënguese për frenimin e inflacionit.
FMN parashikon që inflacioni global të vijojë rënien, nga 4.1% në vitin 2025, në 3.8% në 2026 dhe 3.4% në 2027, duke krijuar hapësirë për politika monetare më lehtësuese që do të mbështesin rritjen ekonomike.
