Çmimet e ushqimeve në Europë vijuan të rriten edhe gjatë vitit 2025, por jo të gjitha produktet dhe jo të gjitha vendet u prekën njësoj. Një analizë e Euronews Business, bazuar në të dhënat e Eurostat, tregon se disa produkte shënuan dyfishin e rritjeve të çmimeve, ndërsa për disa të tjera u regjistruan ulje të ndjeshme.
Në nivel të Bashkimit Europian, çmimet e ushqimeve u rritën mesatarisht me 2.8% në vitin 2025, krahasuar me një vit më parë. Megjithatë, për produkte të caktuara inflacioni arriti deri në 10% ose më shumë, duke reflektuar presionet e vazhdueshme mbi zinxhirët e furnizimit dhe kostot e prodhimit.
Cilat vende patën inflacionin më të lartë ushqimor?
Turqia ishte rasti ekstrem në Europë, me një rritje të çmimeve të ushqimeve prej 32.8%, duke nënvizuar krizën më të gjerë inflacioniste në vend. Pas saj renditet Kosova me 7.6%.
Brenda BE-së, Rumania regjistroi inflacionin më të lartë ushqimor me 6.7%. Në përgjithësi, Europa Lindore dhe Juglindore vijuan të shfaqin norma më të larta se mesatarja e BE-së, me rritje nga 4% deri në 7% në vende si Bullgaria, shtetet baltike dhe Ballkani.
Në anën tjetër, Zvicra ishte i vetmi vend ku çmimet e ushqimeve ranë, me një ulje prej 1.1%, ndërsa në Qipro çmimet mbetën të pandryshuara.
Mes ekonomive më të mëdha të BE-së, Franca shënoi normën më të ulët të inflacionit ushqimor me vetëm 0.7%, një nga më të ulëtat në Europë. Gjermania dhe Spanja regjistruan inflacion prej 2.1%, ndërsa Italia pati normën më të lartë mes tyre me 2.5%.
Nga 64 produkte ushqimore të monitoruara nga Eurostat, çmimet ranë për vetëm tetë prej tyre dhe mbetën të pandryshuara për një produkt. Të gjitha të tjerat u shtrenjtuan në shkallë të ndryshme.
Tre produkte shënuan inflacion dyshifror: çokollata: +17.8%, frutat e ngrira: +13%, mishi i viçit +10%
Pas tyre vijnë: vezët: +8.4%, gjalpi: +8.3%, mishi i qengjit dhe dhisë: +7.2%, sheqeri, reçeli dhe mjalti: +6.8%, qumështi i freskët +5.7%
Gjithashtu u shtrenjtuan produktet me bazë perimesh rrënjore (+5.5%), frutat e freskëta (+5.4%), vajrat ushqimorë dhe frutat e konservuara (+4.7%), shpendët (+4.4%) dhe frutat e thata e arrorët (+4.2%).
Cilat produkte pësuan rënie?
Në kontrast të fortë me trendin e përgjithshëm, disa produkte pësuan ulje të ndjeshme çmimesh në vitin 2025.
-
Vaji i ullirit shënoi rënien më të madhe me -22.9%, pas rritjeve të forta në vitet e mëparshme
-
Sheqeri: -11%
-
Vajrat dhe yndyrnat: -5.4%
-
Patatet: -5.2%
Rritja e çmimeve ndryshoi ndjeshëm nga një vend në tjetrin. Për shembull, çmimi i çokollatës u rrit me mbi 30% në Poloni (33%), Lituani (32%) dhe Estoni (32%), ndërsa në Shqipëri u regjistrua vetëm një rritje prej 1%.
Çmimet e frutave të ngrira varionin nga 2% në Islandë deri në 32% në Estoni, megjithëse të dhënat nuk ishin të disponueshme për të gjitha vendet.
Për mishin e viçit, disa vende regjistruan rritje mbi 20%, dyfishi i mesatares së BE-së. Holanda (23%), Kroacia (22%) dhe Letonia (21%) kryesojnë listën. Në Zvicër, çmimet mbetën të pandryshuara, ndërsa Franca (5%) dhe Italia (6%) patën rritjet më të ulëta.
Vezët u shtrenjtuan me mbi 20% në pesë vende, me Kosovën në krye (+30%), e ndjekur nga Çekia, Sllovakia, Portugalia dhe Hungaria. Ndërkohë, në disa vende çmimet e vezëve ranë.
Inflacioni i gjalpit arriti nivele dyshifrore në 12 vende, duke kaluar 20% në Kosovë dhe Suedi. Për mishin e qengjit dhe dhisë, Polonia kryesoi mes vendeve të BE-së me 14%, e ndjekur nga Portugalia dhe Irlanda.
