Një vështrim mbi burimet e pasurisë së financierit kontrovers dhe rrjetin e lidhjeve që i dhanë akses në elitën globale
Jeffrey Epstein, një ish-mësues matematike pa diplomë universitare dhe më pas financier i lidhur me qarqet më të larta të biznesit dhe politikës, arriti të krijojë një pasuri marramendëse, origjina e së cilës ka qenë për vite me radhë objekt hetimesh, dyshimesh dhe debatesh publike.
Historia e tij është më pak një rrëfim klasik suksesi në Wall Street dhe më shumë një kombinim i lidhjeve personale, strukturave financiare të paqarta dhe, sipas dokumenteve hetimore dhe raportimeve mediatike ndërkombëtare, praktikave që shpesh operonin në kufijtë e ligjit.
Nga Coney Island në Bear Stearns
I lindur në një familje të klasës punëtore në Coney Island, Nju Jork, Epstein nisi karrierën si mësues në një shkollë private elitare, ku krijoi kontaktet e para me familje të pasura.
Përmes këtyre lidhjeve, ai siguroi një vend pune në bankën investuese Bear Stearns në vitet 1970 — një hyrje e pazakontë për dikë pa diplomë universitare. Aty u njoh me mekanizmat e financave të avancuara dhe, në vitin 1980, u bë partner i kufizuar (limited partner), një rol që i dha kredibilitet në qarqet financiare.
Pas rreth pesë vitesh ai u largua nga banka, por përdori eksperiencën dhe rrjetin e krijuar si “kartë hyrëse” për klientë të rinj.
Një figurë enigmatike në botën financiare
Edhe pse emri i Epstein qarkullonte në Wall Street, aktiviteti i tij konkret ishte i vështirë të gjurmohej.
“Normalisht, njerëzit në financë lënë gjurmë të qarta. Epstein ishte një enigmë,” është shprehur gazetari financiar Charles Gasparino në dokumentarin e Netflix Jeffrey Epstein: Filthy Rich.
Ai prezantohej si menaxher pasurie për individë ultra-të-pasur, shpesh duke pretenduar se punonte vetëm për klientë me pasuri mbi një miliard dollarë — një model biznesi që kufizonte transparencën.
Pretendimet për lidhje me skemën Towers Financial
Një pjesë e aktivitetit të tij në fund të viteve 1980 lidhet me kompaninë Towers Financial Corporation, e drejtuar nga Steven Hoffenberg.
Hoffenberg, i dënuar më pas për drejtimin e një skeme Ponzi prej rreth 460 milionë dollarësh, ka deklaruar se Epstein ishte i përfshirë në operacionet financiare të kompanisë. Sipas tij, Epstein merrej me strukturimin e aseteve dhe manipulimin e tregtimit të aksioneve.
Megjithatë, Epstein nuk u akuzua kurrë penalisht për këtë çështje dhe roli i tij mbetet i paqartë juridikisht.
Marrëdhënia vendimtare me miliarderin Les Wexner
Pika kyçe në ngritjen financiare të Epstein ishte lidhja me Les Wexner, themeluesin e perandorisë së shitjes me pakicë L Brands (Victoria’s Secret, The Limited).
Në fillim të viteve 1990, Wexner i besoi Epstein-it menaxhimin e financave personale — një autorizim jashtëzakonisht i gjerë që i dha këtij të fundit kontroll të drejtpërdrejtë mbi pasuritë e miliarderit.
Sipas dokumenteve të bëra publike nga prokurorët amerikanë dhe deklarimeve të vetë Wexner-it më vonë, Epstein:
-
i paguante vetes tarifa shumë të larta për “shërbimet” financiare;
-
realizoi transaksione ku prona të Wexner-it u shitën ose transferuan tek vetë Epstein me çmime nën vlerën e tregut;
-
përdori strukturat financiare për të krijuar pasuri personale dhe portofol pronash.
Wexner deklaroi publikisht se Epstein kishte “keqpërdorur shuma të mëdha parash” të familjes së tij. Çështja u mbyll me një marrëveshje private në vitin 2008, ku Epstein ktheu rreth 100 milionë dollarë, pa u hapur proces gjyqësor publik.
Sipas një raporti ligjor të cituar nga autoritetet amerikane, këto praktika, së bashku me tarifat që Epstein i faturonte Wexner-it, duket se përbëjnë pjesën dërrmuese të pasurisë së tij fillestare.
Kredibiliteti që i hapi dyert e elitës
Besimi i një figure si Wexner shërbeu si “vulë legjitimiteti”. Epstein e përdori këtë reputacion për të krijuar marrëdhënie me figura të njohura të biznesit, politikës dhe filantropisë.
Ai ndërtoi një rrjet klientësh dhe bashkëpunëtorësh të pasur, ndërsa prezantohej si një këshilltar financiar diskret dhe ekskluziv. Në disa raste, më vonë janë ngritur pretendime për tarifa të tepruara apo struktura të paqarta investimi, por vetëm Wexner ka akuzuar publikisht për përvetësim.
Marrëdhëniet me bankat ndërkombëtare
Edhe pas dënimit të tij në vitin 2008 për vepra penale seksuale, Epstein vazhdoi të operonte financiarisht.
-
JPMorgan Chase e mbajti si klient nga viti 1998 deri në 2013. Më vonë banka pagoi qindra milionë dollarë në marrëveshje ligjore me viktimat dhe autoritetet, pa pranuar faj.
-
Deutsche Bank hapi llogari për Epstein në vitin 2013 dhe më pas ndërpreu marrëdhënien, duke paguar gjithashtu një marrëveshje financiare me paditësit dhe duke shprehur keqardhje për lidhjen me të.
Këto raste ngritën pikëpyetje serioze mbi mekanizmat e kontrollit dhe menaxhimit të rrezikut në sistemin bankar ndërkombëtar.
Pasuria në momentin e vdekjes
Kur Epstein u arrestua në korrik 2019 me akuza federale për trafikim seksual të të miturve dhe më pas u gjet i vdekur në qelinë e tij në gusht të po atij viti, dokumentet e testamentit në Ishujt e Virgjër Amerikanë vlerësonin pasurinë e tij në rreth 577 milionë dollarë.
Asetet përfshinin:
-
dhjetëra miliona dollarë cash,
-
investime në fonde hedge dhe private equity,
-
prona të paluajtshme në Nju Jork, Palm Beach, New Mexico, Paris dhe Karaibe.
Një pjesë e konsiderueshme e kësaj pasurie është reduktuar nga taksat, kostot ligjore dhe marrëveshjet me viktimat.
Çfarë thonë hetimet mediatike
Një hetim i gjatë i The New York Times (2025), i bazuar në mijëra dokumente financiare dhe ligjore, arriti në përfundimin se Epstein nuk ishte një “gjeni financiar” tradicional, por një operator që ndërtoi pasurinë përmes:
-
manipulimit të marrëdhënieve personale,
-
strukturave të paqarta financiare,
-
dhe praktikave që shpesh lëviznin në kufijtë e ligjshmërisë.
Sipas gazetës, ai rezulton më shumë si një “manipulator i jashtëzakonshëm social dhe financiar” sesa një investitor klasik i Wall Street-it.
Një model paralajmërues për botën e financës
Rasti Epstein mbetet një studim i fortë mbi rrezikun e mungesës së transparencës në menaxhimin e pasurive private, fuqinë e rrjeteve elitare të besimit dhe dështimet institucionale për të sinjalizuar anomalitë financiare.
Ai tregon se, në ekonominë globale të shërbimeve për individë ultra-të-pasur, reputacioni personal mund të funksionojë si “monedhë” po aq e fortë sa kapitali real — deri në momentin kur sistemi fillon të verifikojë burimin e tij.
