Sipas raportit të RE/MAX për tendencat e tregut të banesave në Europë për vitin 2025, gati gjysma e europianëve që nuk zotërojnë një shtëpi thonë se nuk do të jenë kurrë në gjendje ta blejnë ose nuk janë të interesuar ta bëjnë këtë. Raporti evidenton dallime të mëdha mes vendeve dhe një ndryshim gradual në mënyrën se si po perceptohet pronësia e banesës në Europë.
Sondazhi, i realizuar në gusht 2025 në 23 vende, u kërkoi qytetarëve të përgjigjeshin në një pyetje të thjeshtë:
“Kur, nëse ndonjëherë, mendoni se do të jeni në gjendje të blini një pronë?”
Tre në dhjetë mendojnë se nuk do të blejnë kurrë
Mesatarisht, 29% e të anketuarve u përgjigjën: “Kurrë nuk besoj se do të jem ndonjëherë në gjendje të blej një pronë.”
Kjo përqindje varion ndjeshëm, nga 13% në Turqi deri në 44% në Çeki, që shënon nivelin më të lartë të pesimizmit.
Të paktën një në tre qytetarë dhanë të njëjtën përgjigje në:
-
Slloveni (39%)
-
Itali (35%)
-
Maltë (34%)
-
Irlandë (33%)
-
Poloni (33%)
-
Hungari (33%)
Ndërkohë, niveli mbetet mbi mesataren europiane edhe në Finlandë (32%), Greqi (30%), Zvicër (30%) dhe Austri (29%).
Në ekonomitë më të mëdha të kontinentit, Italia regjistroi nivelin më të lartë të pesimizmit (35%), ndërsa Spanja dhe Franca shënuan përqindjet më të ulëta (25%), të ndjekura nga Mbretëria e Bashkuar (26%) dhe Gjermania (28%).
Sipas Michael Polzler, CEO i RE/MAX Europe, rritja e ngadaltë ekonomike dhe çmimet në rritje të pronave po e bëjnë gjithnjë e më të vështirë hyrjen në tregun e banesave, veçanërisht për të rinjtë.
“Të ardhurat nuk kanë ndjekur ritmin e rritjes së çmimeve të pronave. Përballueshmëria mbetet sfida kryesore, edhe në vende me treg pune relativisht të qëndrueshëm,” thekson ai.
15% nuk duan të blejnë fare
Raporti evidenton edhe një fenomen tjetër: 15% e të anketuarve deklarojnë se nuk janë të interesuar të blejnë një shtëpi.
Përqindja më e lartë është regjistruar në:
-
Gjermani (31%)
-
Holandë (27%)
-
Austri (25%)
-
Zvicër (22%)
Në këto vende, qiradhënia është më e konsoliduar dhe socialisht e pranuar. Tregjet e qëndrueshme të qirasë dhe mbrojtja e fortë ligjore e qiramarrësve reduktojnë presionin për t’u bërë pronar.
Në të kundërt, interesi për pronësi mbetet i lartë në Turqi (5%), Spanjë (7%), Bullgari (7%) dhe Hungari (9%), ku blerja e shtëpisë konsiderohet ende objektiv jetësor.
Në disa vende, mbi gjysma e popullsisë nuk sheh veten pronare
Kur kombinohen ata që thonë se nuk do të blejnë kurrë me ata që nuk janë të interesuar, rezulton se 44% e europianëve pa pronë dyshojnë se do të bëhen ndonjëherë pronarë.
Ky nivel kalon mbi 50% në disa ekonomi të zhvilluara:
-
Gjermani (59%)
-
Austri (54%)
-
Çeki (54%)
-
Holandë (53%)
-
Zvicër (52%)
Ndërsa Italia dhe Malta janë pranë këtij niveli me 49%.
Turqia, përjashtimi që konfirmon rregullin
Në skajin tjetër qëndron Turqia, ku vetëm 18% e të anketuarve thonë se nuk do të blejnë ose nuk janë të interesuar, niveli më i ulët në studim.
Sipas raportit, kjo lidhet me faktin se prona shihet si një formë kryesore ruajtjeje vlere në një mjedis me inflacion të lartë dhe paqëndrueshmëri financiare.
Pse disa zgjedhin të mos blejnë?
Mes atyre që nuk duan të blejnë:
-
53% thonë se janë të kënaqur me situatën aktuale
-
21% nuk duan përgjegjësitë e pronësisë
-
19% mendojnë se blerja nuk ia vlen financiarisht
-
16% preferojnë fleksibilitet për të lëvizur
-
13% thonë se mund të përballojnë qiranë në zona ku nuk do të mund të blinin
Vetëm 5% shprehin frikë nga rënia e çmimeve të pronave.
Nga “moment social” në strategji financiare
Raporti nënvizon se, megjithëse vështirësitë në treg janë reale, dëshira për të zotëruar një banesë nuk është zhdukur por po ndryshon.
“Në të kaluarën, pronësia ishte një moment social i rëndësishëm. Sot ajo shihet gjithnjë e më shumë si një strategji financiare,” thekson Polzler.
Sipas të dhënave të Eurostat, rreth 70% e banorëve të BE-së janë pronarë të banesave, ndërsa 30% jetojnë me qira, një raport që pritet të evoluojë nën presionin e kostove të larta dhe transformimeve demografike.
