Çfarë do të ndodhë në eurozonë?

Presidentja e Bankës Qendrore Evropiane, Christine Lagarde, po përballet me spekulime mbi largimin e mundshëm para përfundimit të mandatit të saj, ndërsa Europa përballet me rritjen e populizmit dhe ekstremit të djathtë. Por çfarë do të thotë kjo për ekonominë e eurozonës dhe stabilitetin financiar?

Dorëheqja e mundshme: një lëvizje strategjike?

Raportimet e fundit nga Financial Times sugjerojnë se Lagarde po shqyrton largimin e hershëm përpara zgjedhjeve presidenciale franceze në prill 2027. Qëllimi i saj? Të sigurohet që pasardhësi të jetë pro-evropian dhe të ruajë kursin centrist të BQE-së, duke shmangur ndikimin e mundshëm të një presidenti francez euroskeptik ose të ekstremit të djathtë.

Megjithatë, Lagarde vetë ka theksuar se nuk ka marrë asnjë vendim dhe mbetet e përqendruar në misionin e saj deri në fund të mandatit.

Pavarësia e BQE-së nën presion

Dorëheqja e parakohshme do të ngjallte pyetje mbi autonominë e bankës qendrore. BQE është krijuar për të vepruar e lirë nga politika, me mandatin kryesor të fokusuar në stabilitetin e çmimeve dhe kontrollin e inflacionit. Çdo spekulim për dorëheqje mund të perceptohet si ndikim politik, edhe nëse vendimi është vullnetar.

Megjithatë, struktura institucionale e BQE-së mbetet e fortë: pasardhësi i Lagarde do të kërkojë konsensus midis qeverive të eurozonës dhe mandati i gjatë shtatëvjeçar siguron vazhdimësi.

Kandidatë për pasardhësin e Lagarde

Disa emra tashmë po përmenden:

Klaas Knot (Holandë) – i njohur për qëndrimet e tij të ashpra ndaj inflacionit dhe orientimin pro-BE.
Pablo Hernandez de Cos (Spanjë) – përvojë në menaxhimin e krizave dhe qasje të ekuilibruar.
Joachim Nagel (Gjermani) – president i Bundesbank, me fokus në disiplinën fiskale.
Lexo edhe: Pagat minimale në vitin 2026, cilat vende paguajnë më shumë në Europë?

Të tre kanë profil të lartë profesional dhe përvojë në politika monetare, duke garantuar vazhdimësinë e vizionit të Lagarde.

Si mund të ndikojë ekstremi i djathtë?

Një fitore e ekstremit të djathtë në Francë nuk mund të ndryshojë direkt objektivat e BQE-së, por mund të ushtrojë presion indirekt mbi ekonominë:

Shtim i shpenzimeve dhe borxheve qeveritare, që mund të rrisë rendimentet e obligacioneve.
Presion për të rifilluar lehtësimin sasior (QE), që historikisht është përdorur për të mbështetur ekonominë në periudha krize.

Megjithatë, politika monetare afatshkurtër pritet të mbetet konstante, me normat e interesit rreth 2%, për shkak të konsensusit në Këshillin Drejtues të BQE-së.