Pas një viti të shkëlqyer për sektorin bankar europian, investitorët presin që aksionet e bankave të vazhdojnë të rriten gjatë vitit 2026, mbështetur nga fitime dhe më kryesorja kursime të kostove falë inteligjencës artificiale. Pas zbehjes së frikës nga një recesion dhe pritjeve për ulje të normave të interesit nga Banka Qendrore Europiane, optimizmi ndaj bankave europiane është rritur dukshëm. Ndërkohë, inteligjenca artificiale ka dalë si një forcë e re që tërheq investitorët drejt aksioneve të bankave, pjesërisht për shkak të mungesës së kompanive të teknologjisë në Europë, duke i bërë investitorët të kërkojnë përfitues nga IA në tregjet tradicionale.
Bankat po përdorin inteligjencës artificiale për të përmirësuar efikasitetin operacional, për të zbuluar mashtrimet dhe për të ulur kostot e stafit.
“Bankat europiane mund të jenë përfitues të vërtetë të IA-le,” thotë Helen Jewell, drejtoreshë e investimeve në BlackRock, menaxherja më e madhe e aseteve. “Shumë prej tregimit të IA-le ka qenë i fokusuar tek fituesit e të ardhurave, por gjithashtu ka fitues nga kursimet e kostove.”
Inteligjenca artificiale është një burim kyç, potencial për rritjen e vlerës së afërt të bankave dhe për fitimet afatgjata por rreziqet mbeten.
Institucione si Fondi Monetar Ndërkombëtar dhe Banka e Anglisë kanë paralajmëruar për eufori të tepruar lidhur me IA-le dhe mundësinë e një rënie të stilit dot-com.
Për më tepër, Banka Qendrore Europiane paralajmëron se bankat e eurozonës përballen me rreziqe të paprecedenta nga tensionet gjeopolitike, ndryshimet në politikat tregtare, krizave të lidhura me klimën dhe deri tek shqetësimet për dollarin për bankat e ekspozuara ndaj valutës amerikane.
Megjithatë, investitorët kanë blerë aksione bankare me intensitet. Aksionet e Societe Generale janë rritur 140% këtë vit, ato të Commerzbank 125%, ndërsa Barclays është rritur rreth 70%. Një indeks i aksioneve bankare europiane është rritur mbi 60%, mbi rritjen 25% të vitit 2024 dhe më shumë se katër herë më mirë se indeksi pan-europian.
Investitorët i shohin ato edhe si relativisht të lira, krahasuar me homologët amerikanë. Aktualisht, aksionet bankare europiane tregtohen rreth 1.17 herë vlerën e tyre në treg, rreth 40% nën kulmin e vitit 2007 dhe nën 1.7 herë të bankave amerikane, sipas të dhënave të LSEG.
Rritja e pritshmërive për fitime
Sa i përket kostove, Goldman Sachs parashikon që ato të rriten me një normë mesatare vjetore prej vetëm 1% midis 2025 dhe 2027. Banka amerikane parashikon gjithashtu që efikasiteti të vazhdojë gjatë 2026, me një përmirësim prej 130 pikësh bazë në raportin kost/përfitim, që do të thotë se bankat pritet të shpenzojnë më pak për të gjeneruar të ardhura.
Konsulenca McKinsey vlerësoi vitin e kaluar se inteligjenca artificiale mund të sjellë industrisë globale bankare deri në 340 miliardë dollarë vlerë shtesë në vit, duke ulur kostot operative deri në 20%.
Edhe nëse kursimet nga implementimi i IA-le do të shfaqen gradualisht, ato do të jenë të mjaftueshme për të nxitur një rritje të ndjeshme të vlerës së bankave.
