Bankat qendrore po i drejtohen gjithnjë e më shumë burimeve të dhënash jo tradicionale për të kuptuar ekonominë në kohë reale. Analistja e njohur Claudia Sahm, në një publikim të fundit të IMF, thekson se pandemia e COVID-19 e bëri këtë nevojë më të dukshme se kurrë.
Gjatë krizës, statistikat zyrtare shpesh vinin me vonesë, ndërsa të dhënat e mbledhura nga kompanitë private si pagesat me kartë, raportet e ADP për pagat, apo treguesit e lëvizshmërisë fizike sinjalizuan menjëherë rënien ekonomike. Këto burime të shpejta, të detajuara dhe fleksibël u kthyen në mjete të pazëvendësueshme për politikëbërjen monetare.
Pse janë të rëndësishme të dhënat alternative?
-
Janë më të shpejta: publikohen në intervale ditore ose javore, shumë përpara statistikave tradicionale.
-
Janë më të detajuara: ofrojnë informacion për çmime specifike, origjinën e mallrave, sjelljen e konsumatorit dhe lëvizjen e tregut.
-
Plotësojnë boshllëqet: sidomos gjatë krizave, kur agjencitë shtetërore hasin vështirësi ose kur sondazhet kanë pjesëmarrje të ulët.
-
Gjatë pandemisë, të dhënat e ADP sinjalizuan rënien e vendeve të punës një muaj para statistikave zyrtare të BLS.
-
Indekset ditore të çmimeve nga platformat online lejuan matjen e menjëhershme të ndikimit të tarifave tregtare mbi inflacionin.
-
Treguesit e zinxhirit të furnizimit dhe lëvizja e konteinerëve ndihmuan në monitorimin e presioneve inflacioniste globale.
-
Të dhënat administrative si tatimet dhe regjistrimet e bizneseve po përmirësojnë modelet statistikore, duke reduktuar gabimet e vlerësimeve zyrtare.
Përfitimet
-
Rrisin saktësinë e vlerësimeve dhe projeksioneve fillestare.
-
Ulin kostot e mbledhjes së informacionit ekonomik.
-
Përmirësojnë analizën e ndikimit të politikës monetare, përfshirë efektet sipas grupeve të ndryshme sociale dhe ekonomike.
Rreziqet
-
Varësia nga kompani private mund të kufizojë transparencën.
-
Burimet alternative mund të ndryshojnë cilësi, të ndërpriten ose të bëhen të kushtueshme.
-
Nevojitet harmonizim me statistikat zyrtare për të shmangur gabime interpretimi.
Të dhënat alternative nuk i zëvendësojnë statistikat tradicionale, por i plotësojnë ato duke i dhënë bankave qendrore një pasqyrë më të shpejtë dhe më të saktë të ekonomisë. Për të përfituar maksimalisht prej tyre, kërkohet bashkëpunim i ngushtë midis institucioneve publike, sektorit privat dhe botës akademike.
Në një botë ku informacioni lëviz me shpejtësi, kombinimi i të dhënave tradicionale dhe atyre alternative po bëhet themelor për politikën monetare moderne.
